Ülkemizde sürekli dilimizin yozlaşması, yabancı kelimelerin dilimizi istila etmesi gibi konular tartışılır. Bu tartışmalar bazen öyle basit ve seviyesiz olur ki dilimizin zayıf olduğunu söyleyen boş kafaların boş kelamları da duyulur. İnsanların zayıflığını ve basitliğini dilimize mal etmek yanlış. İnsanlarımızın milli, ahlaki duyguları zayıf oldukça tabi ki dilimiz tehlikelere maruz kalacak.

  Dilimizin ne kadar güçlü olduğunu, sadece kelime almadığını aksine daha çok kelime verdiğini ve birçok dili etkilediğini rahatlıkla söyleyebiliriz. Yapılan araştırmalar bunu açıkça göstermekte.   Türkçe yaşayan dillerin en yaşlılarından biridir. Çok geniş bir coğrafyaya yayılan dilimiz birçok dili etkilemiştir. Sırpça, Moğolca, Ermenice, Çince, Yunanca, Macarca Rusça… Daha birçok dili bu listeye eklemek mümkün. Türkçe hangi dile kaç sözcük vermiş kısaca inceleyelim:

  Türkçe, Sırp- Hırvat diline 8742, Macarca’ya 2008, Romence’ye 3000, Bulgarca’ya 500, Rusça’ya 300, Farsça’ya 2000, Arapça’ya 941, Arnavutça’ya 10.000, Yunanca’ya 7000, Ermenice’ye 4200 sözcük vermiştir.

  Bu rakamların kesinliği yok. Çünkü bu konuda yeterli çalışmalar yapılmamıştır. Bu nedenle yukarıdaki rakamlar daha detaylı araştırmalar sonucunda artış gösterebilir.

  Yabancı dillerde kullanılan ve kökü Türkçe’ye dayanan kelimelere birkaç örnek verelim:

İngilizce: Çakal(jackal), bulgur(bulgur), derviş(dervish), kasaba(casaba), kaftan(caftan)

Fransızca: Kervansaray(caravanserail), kubbe(koubba), divan(divan), köşk(kiosk)

Gürcüce: Korkmaz, tanrı, altun, çiçek, karaca

Arapça: Kışla(kaşla), kurşun(kerşun), kılış(klaş), çavuş(caveş), tekne(tekna)

Rusça: Ayva(ajva), üzüm(izyum), yayla(yayla), duman(tuman)

Boşnakça: Falaka, barut, baklava, fakirlik, bostan

  Az sayıda yapılan araştırmalarda bu sonuçlara ulaşılması, daha detaylı ve çok sayıda araştırma yapılması sonucunda bu sayıların ne kadar artacağını açıkça göstermekte.

Yararlanılan makaleler:

Dr. Yusuf GEDİKLİ, Türkçenin Yabancı Dillerdeki On Binlerce Kelimesi

Prof. Dr. Günay KARAAĞAÇ, Türkçenin Dünya Dillerine Etkisi

Yardımlarından dolayı sınıf arkadaşım Havva YİĞİT’e teşekkürler.