nuManaGa.com

Eğitimde Bulmaca

BULMACA NEDİR?

Bulmaca, çeşitli biçimlerde düzenlenen düşündürerek ve aratarak buldurmayı amaç edinen oyunlardır.

Günümüzde daha çok gazete ekleri ile sunulan bulmacalar çok farklı çeşitlerde olup her yaştan insanın zevkle uğraştığı bir oyun haline gelmiştir. Eğlendirmesinin yanı sıra düşünmeye, akıl yürütmeye sevk etmesi, kolay öğrenmeyi ve de öğrenilen bilgilerin kalıcı olmasını sağlaması yönüyle de eğitim alanında kendisine yer bulmuştur.

BULMACANIN TARİHÇESİ

Bulmacanın tarihine kısaca bir göz atalım. İngiliz göçmen Arthur Wayne New York World Gazetesi’nde çalışırken, editörü kendisinden pazar eğlence sayfası için yeni bir oyun bulmasını ister. Wayne çocukluğundan hatırladığı sihirli kelimeler oyununu geliştirerek bir oyun hazırlar ve 1913’te bu oyun yayınlanır. İşte bu oyunla birlikte günümüzdeki bulmacanın temelleri atılmış olur.

Yayınlandığı ilk günden beri oldukça beğenilen bulmacalar on yıl içinde Amerika’daki neredeyse tüm gazetelerde yayımlanmaya başladı. Daha sonra İngiltere ve oradan tüm dünyaya yayıldı.

BEYİN SAĞLIĞI İÇİN BULMACA ÇÖZÜN

İnsan vücudunun diğer parçaları gibi, beyin de yaşlandıkça bazı becerilerini kaybedebilir. Ancak yaşam tarzımızda yapacağımız bir takım değişiklikler ile sağlıklı bir beyne sahip olmak ve yaşam kalitesini artırmak mümkün.

Sağlıklı bir beyin, düşünmek, hatırlamak, çalışmak gibi gün içinde yapılan her şeyde önemli bir rol üstlenir. Dikkat edilmezse yaşlandıkça bazı becerilerini yitiren beyindeki kayıplar tehlikeli boyutlara ulaşabilir.

Sağlıklı bir beyne sahip olmak için yapılacak basit değişikliklerden biri de bol bol bulmaca çözmektir. Yaşlandıkça görülen mental azalma, beyin hücreleri arasındaki ilişkilerin değişmesine bağlıdır. Araştırmalar, beynin aktif tutulmasının, onun canlılığını artırdığını, sinir hücrelerini ve onların birbiriyle olan ilişkilerini koruduğunu göstermektedir.
Düşük seviyeli eğitimin, hayat boyunca daha yüksek bir Alzheimer hastalığı riski taşıdığı bilinmektedir. Bu belki de uzun süreli mental uyarı eksikliğine bağlı olabilir. Diğer bir söyleyişle yüksek seviyeli eğitim, muhtemelen beyin hücrelerini ve onların birbirleriyle ilişkilerini daha güçlü yaptığı için, Alzheimer hastalığına karşı koruyucu bir etki sağlar.
Beyni daha da aktif hale getirmenin yolları:
Meraklı olun, hayat boyu öğrenmeye çalışın,
Yazın, okuyun, bulmaca ve diğer oyunları çalışın,
Konferans ve oyunlara katılın,

Çevrenizde bulunan eğitimle ilgili merkezlerin kurslarına katılın,
Oyun oynayın,
Bahçeyle ilgilenin,
Hafıza egzersizleri deneyin,
Sosyal olarak aktif kalın.

BULMACA ve EĞİTİM

Bulmaca, eğitimde sıklıkla kullanılan materyallerdendir. Özellikle sözel ağırlıklı derslerde bulmacalar oldukça ilgi çekicidir. Bu dersler için renkli, resimli, çizgili ve şekilli bulmacalar hazırlanabilir. Bu materyaller sayesinde öğrencilere sıkıcı gelen sözel dersler eğlenceli bir hal alır.

Bir konu için hazırlanabildiği gibi bir ünite için de bulmacalar hazırlanabilir. Konu veya ünite sonlarında tekrar amacıyla kullanılan verimli bir materyaldir.

Kalıcı öğrenmeyi sağlamak için öğrencilere bulmacalar hazırlatılabilir.

Kolay yapılması, ucuz, rahat taşınabilir ve kolay ulaşılabilir bir materyal olması bulmacaların eğitimde sıklıkla kullanılmasında etkilidir.

Bulmacalar Türkçe derslerinde, deyimlerin, atasözlerinin anlamlarının pekiştirilmesinde, sözcükte anlam, sözcükte yapı konularının öğretiminde ve daha birçok konunun akılda kalıcı olmasında yardımcı olur.

BULMACANIN EĞİTİMDE KULLANIMI

Bu yöntemi uygulayabilmek için öğretmen önce kavramların listesini belirleme­lidir. Daha sonra bu kavramları, kavram bulmacası içine gizlemelidir. Kavram­ların yerleştirilmesinde, klasik bulmacalarda olduğu gibi soldan sağa, yukarıdan aşağıya sıralama sistemi takip edilebilir. Bulmaca ile yapılacak kavram öğretiminde aşağıdaki aşamaların takip edilmesi gerekmektedir.

• Öğrenciler öncelikle işbirlikli öğrenme gruplarına ayrılmalıdır. Bunun için çoklu zekâ kuramı dikkate alınarak, farklı özellikteki çocuklardan grup oluşturmaya dikkat edilmelidir.

• Bulmacada geçen kavramların içinde yer aldığı bir ön testle, öğrenci­lerin bilgi düzeyleri belirlenip, bireysel notlar grup puanına dönüştü­rülmelidir.

• Grupları bağımsız olarak çalıştırarak, kendilerine verilen süre içinde bulmaca içindeki kavramların bulunması sağlanmalıdır.

• Öğrencilerin ihtiyaç hissetmesi halinde, ilgili kaynaklardan faydala­nılmasına izin verilmelidir.

• Öğretmen yukarıdaki aşamalar gerçekleştirildikten sonra, bulmacada geçen kavramları dikkate alarak son test uygulamalıdır.

• Bireysel notları grup puanına dönüştürerek, gruplar arasında başarı sıralaması yapılmalıdır. Ön test ile son test arasında anlamlı bir fark olup olmadığı istatistiksel olarak belirlenmelidir.

Bu aşamaların gerçekleşmesi esnasında öğrencilerin şunları yapmış olması gerekmektedir:

• Bulmacadaki kavramlar bulunmuş olmalıdır.

• Kavramların tanımları araştırılmış olmalıdır.

• Kavramlara ait belirleyici özellikler yazılmalıdır.

• Kavramlara ait belirleyici olmayan özellikler yazılmış olmalıdır.

• Kavramlara ait somut birer örnek yazılmalıdır.

YARARLARI

İnsanların bulmacaya bakış açıları farklılık gösterse de, bilim adamlarının bu konudaki fikirleri sabit ve tek yönlüdür. Yapılan araştırmalar gösteriyor ki, özellikle genç yaşta bolca bulmaca çözerek, beynin çalışma sistemi güçlendirilebilir.

Görsel bir materyal olması öğrencilerin dikkatini çekmekte ve anlatılanların kalıcı olmasında oldukça faydalıdır. Uzmanlara göre öğrencilerin bir konuyu öğrenmesinde görselliğin payı oldukça fazladır.

Öğrencilerin bütünsel ve parçalayarak düşünmesinde, problem çözme yeteneklerinin gelişmesinde etkilidir.

Kolay kullanılır olması, öğrenciyi en az çaba ile kısa zamanda bilgiye ulaştırması sayesinde zamandan tasarruf sağlanır.

Öğrencilerin aktif olarak rol alması, alıştırma ve uygulama imkânı bulması oldukça önemlidir.

Bulmacaların Türkçe derslerinde kullanılmasıyla, öğrencilerin kelime dağarcıklarının genişlemesinde, farklı anlamda ve görevde kullanılan kelimeleri ayırt etmelerinde, etkili düşünme yetilerinin gelişmesinde fayda sağlandığı söylenebilir.

SINIRLILIKLARI

Oldukça geçerli bir materyal olan bulmacaların farklı konularda, tekrar kullanılamaması en büyük eksiğidir.

YAZIYI BEĞENDİN Mİ? DURMA PAYLAŞ!
Etiketler: , , , , , , , , , , , ,
  1. jakzkzjs diyor ki:

    Ya bulmaca yi kim buldu acil:-)

  2. Gökalp diyor ki:

    inşallah projemden 90 altı veya 85 altı almam

  3. Gökalp diyor ki:

    Çok çok teşekkür ederim işime çok yaradı …

Bir Yorum Yazın

Önceki yazıyı okuyun:
doga-icin-cal
Doğa İçin Çal

   Tahrip edilen ormanlar, yakılan, katledilen ağaçlar, yok olan doğa... Bir şeyler yapmak gerek... Ağaç dikmek gerek, kirletmemek gerek, bilinçli...

Kapat